Sint Annaland, Hervormde Kerk
Protestantse Gemeente Sint Annaland - Ring 1

- Orgeloverzicht - Andere orgels in Sint Annaland -

Kerkgebouw
Wegens bouwvalligheid werd aan het einde van de 19e eeuw de 16e-eeuwse Hervormde Kerk van Sint Annaland gesloopt. In april 1900 werd het huidige gebouw, een ontwerp van architect Bruijnzeel uit Rotterdam, in gebruik genomen. De kerk werd gebouwd door de timmerman-aannemer Abraham en zijn zoons P. en J. Soeters, die hun werkplaats aan de kerkring hadden.
In 1959 werd de kerk uitgebreid met twee zijvleugels.
Na de fusie met de Gereformeerde kerk en Lutherse kerk in 2004 behoort de gemeente tot de Protestantse Kerk in Nederland. Een groot deel van de Hervormde gemeente van Sint Annaland kon zich hier echter niet in vinden en gingen samen met de plaatselijke Hervormde predikant over tot de nieuw gestichte Hersteld Hervormde Kerk. Deze afgescheiden leden lieten in 2007 aan de F.M. Boogaardweg een nieuwe kerk gebouwen, de Bethelkerk.

Eerste orgel
In 1901 bouwde orgelbouwer Kruse een nieuw eenklaviers orgel voor de Hervormde Kerk van Sint Annaland. Het contract was getekend op 20 juni 1900. Het werd op 3 juli 1901 “…plechtig ingewijd. De feestrede werd gehouden door den consulent der gemeente, Dr. J.A. Sohouten, predikant te Sint-Filipsland naar aanleiding van Colloss. III : 16. „Vermaant elkander met psalmen, lofzangen en geestelijke liederen." Het orgel werd bespeeld door den vervaardiger van het instrument, den Heer J.F. Kruse, orgelfabrikant te Leeuwarden.”, aldus “Het Nieuws van Dag” van die datum.

Dispositie van het Kruse-orgel (1901):

Manuaal:
Prestant
Petit Bourdon
Viool di Gamba - vanaf c
Octaaf
Fluit d'amour
Quint
Octaaf
Trompet

 


8 voet
8 voet
8 voet
4 voet
4 voet
3 voet
2 voet
8 voet

Pedaal
Aangehangen

     

Werktuiglijke registers:
Ventiel

 

Overige gegevens:
Manuaalomvang: C-f’’’
Pedaalomvang: C-g
Stemming: Evenredig zwevend
Toonhoogte: a’ = 440 Hz
Tractuur:
 mechanische sleeplade

Als organist werd de toen 26-jarige dorpstimmerman Jan Maarten Soeters (1874-1956) aangesteld, die met zijn gezin vlakbij de kerk aan de Ring te Sint Annaland woonde. Samen met zijn broer en vader had hij de kerk gebouwd. Na verloop van tijd verving Jans' zoon Abraham Jan Soeters regelmatig zijn vader achter de klavieren. Beiden waren zeer fel tegen het advies van de firma Dekker die in 1927 aan de kerkvoogdij berichtte dat het Kruse-orgel versleten zou zijn en diende te worden vervangen. De heren Soeters hadden in de gaten dat het Dekker-orgel een verarming qua klankrijkdom en technische kwaliteit zou zijn ten opzichte van het Kruse-orgel. Niettemin besloot de kerkvoogdij gehoor te geven aan het advies van Dekker en in 1928 leverde deze firma een nieuw orgel aan de kerk.
H
et Kruse-orgel werd in 1929 overgeplaatst naar de Gereformeerde Kerk van Lunteren en in 1959 in een open opstelling in de Gereformeerde Kerk van Nijkerkerveen geplaatst, waarbij een Subbas 16’ aan de dispositie werd toegevoegd. In 1985 kocht een particulier het orgel en na restauraties werd het in september 1988 verkocht aan de heer Kabout in Baierbach (Beiren, Duitsland). In 1995 werd het orgel door Kabout verkocht aan de Katholische Kirchen Gemeinde in Brühl (bij Keulen), waar het door een werknemer van Klais werd opgesteld op een verhoogd podium op de begane grond. Hier doet het instrument dienst als koororgel.


Links: ontwerptekening van het Kruse-orgel, door dhr. Soeters te Sint Annaland op schaal overgenomen van het origineel. Rechts: een fragment van het orgel, gefotografeerd in de periode 1901-1927. Foto © collectie C. van Winkelen.

Tweede orgel
In 1928 kreeg de firma A.S.J. Dekker uit Goes opdracht een nieuw orgel te maken voor de Hervormde Kerk van Sint Annaland. Het kreeg acht stemmen, verdeeld over manuaal en pedaal. Op 7 mei 1929 werd het in gebruik genomen.

Dispositie van het Dekker-orgel (1929):

Manuaal:
Bourdon
Prestant
Hoorn
Viola di Gamba
Octaaf
Fluit
Octaaf
Trompet

 


8 voet
8 voet
8 voet
8 voet
4 voet
4 voet
2 voet
8 voet

Pedaal
Subbas - transmissie   16 voet

     

Werktuiglijke registers:
Superoctaafkoppel
Pedaalkoppel

 

Overige gegevens:
Manuaalomvang: C-f’’’
Pedaalomvang: C-d'
Stemming: Evenredig zwevend
Toonhoogte: a’ = 440 Hz
Tractuur:
 pneumatische kegellade

Inmiddels nam de timmermanszoon Abraham Jan (Bram) Soeters (1912-2005) regelmatig de diensten van zijn vader over en in 1949 werd hij officieel aangesteld als organist. Hij was een leerling van Adriaan Kousemaker, organist van de Grote- of Maria Magdalenakerk in Goes en bespeelde het Dekker-orgel tot 1971.
In 1977 werd het Dekker-orgel vervangen door een nieuw instrument.


© Ansichtkaart

 
© 'Sint Annaland in de jaren '50' door C. van Winkelen

Huidig orgel
In 1977 kreeg de firma Leeflang uit Apeldoorn opdracht een nieuw tweeklaviers orgel met 22 stemmen te bouwen. Het werd op 9 november 1977 in gebruik genomen, waarbij het onder meer werd bespeeld door adviseur Simon C. Jansen.

Dispositie van het Leeflang-orgel (1977):

Hoofdwerk:
Bourdon
Prestant
Gedekt
Octaaf
Gedekte Fluit
Octaaf
Cornet disc.
Mixtuur
Trompet

 


16 voet
8 voet
8 voet
4 voet
4 voet
2 voet
IV sterk
IV-V sterk
8 voet

Bovenwerk:
Holpijp
Baarpijp
Prestant
Roerfluit
Nasard
Gemshoorn
Terts
Dulciaan


8 voet
8 voet
4 voet
4 voet
2 2/3 voet
2 voet
1 3/5 voet
8 voet
Pedaal:
Subbas
Prestant
Gedekt
Octaaf
Bazuin

16 voet
8 voet
8 voet
4 voet
16 voet

Werktuiglijke registers:
Koppel Hoofdwerk-Bovenwerk
Koppel Pedaal-Hoofdwerk
Koppel Pedaal-Bovenwerk
Tremulant Bovenwerk

 

Overige gegevens:
Manuaalomvang: C-f’’’
Pedaalomvang: C-d'
Stemming: Van Biezen
Toonhoogte: a’ = 440 Hz
Tractuur:
 mechanische sleepladen

Geraadpleegde bronnen

Winkelen, C. van. 'Sint Annaland in de jaren '50', september 1990

Ingebruiknameprogramma Orgel Hervormde Kerk Sint Annaland, Woensdag 9 november 1977, 1930 uur

Orgbase

Website http://www.boogert-beeke.nl/orgel/annaland.htm

Zuurdeeg, J.P.B.
Kerken op Tholen en Sint-Philipsland
Gemeente Tholen, 2005

 

Met dank aan

L. van 't Hof

C. Guiljam

- Terug naar de top van deze pagina -